دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی

به گزارش خبرنگار وبدای دانشگاه، دکتر اشرف اکبری دهقی، عضو هیئت علمی گروه روانشناسی بالینی دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، گفت: در عصر حاضر که با چالش‌ها و بحران‌های متعددی روبرو هستیم، حفظ سلامت روان امری حیاتی تلقی می‌شود. هر فردی در زندگی با بحران‌ها و فشارهای متعددی روبرو می‌شود و واکنش‌های او بسته به ظرفیت روانی‌اش متفاوت است.،  اولین و مهمترین گام، خودآگاهی است؛ یعنی فرد باید بر حالات هیجانی، رفتاری و ارتباطی خود اشراف پیدا کند.

 

وی هیجانات منفی چون خشم، کم‌حوصلگی، غمگینی، دل‌شوره و اضطراب را از نشانه‌های تأثیر بحران یا فشار روانی برشمرد، همچنین، بروز رفتارهایی مانند بی‌حوصلگی، کاهش عملکرد روزانه، گریه، غر زدن، انزواطلبی، یا پرخاشگری در مقابل مخالفان، را نشانه‌های رفتاری تأثیر مخرب فشار روانی دانست.

 

دکتر اکبری افزود: پس از شناسایی این علائم، ورود به مرحله خودمراقبتی کلیدی است و  این مرحله، که سلامت روان را بهبود می‌بخشد، شامل تنظیم هیجان، مدیریت افکار منفی، مراقبت از سلامت جسم (تغذیه سالم، خواب کافی)، حفظ ارتباط‌های حمایتی، تمرکز بر عوامل قابل کنترل و یافتن معنا و امید در زندگی است.

 

وی خاطرنشان کرد: در صورتی که فرد نتواند در این زمینه‌ها به خود کمک کند، مراجعه به روانشناس یا مشاور، گامی ضروری و مؤثر خواهد بود.

 

دکتر اکبری در خصوص تأثیر اخبار منفی و احساس ناامنی بر سلامت روان، گفت: در شرایط بحرانی، باید سقف زمانی مشخصی، مثلاً روزی ۱۵ تا ۲۰ دقیقه، را برای شنیدن اخبار در یک زمان معین اختصاص دهیم وتوصیه اکید می‌شود که اخبار از یک یا دو خبرگزاری معتبر دریافت شوند و از چک کردن مداوم کانال‌های مختلف اجتناب شود؛ چرا که این امر اضطراب را تشدید کرده و حتی به اختلال خواب منجر می‌شود وپیش از خواب، از شنیدن اخبار تکان‌دهنده و بحرانی پرهیز کنید، زیرا کیفیت خواب را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد.

 

این عضو هیئت علمی با اشاره به لزوم بازگرداندن حس کنترل بر زندگی، بر ایجاد روتین‌های روزانه تأکید کرد و افزود: انجام کارهای کوچک اما واقعی، مانند منظم کردن خانه، ورزش یا نرمش روزانه، رسیدگی به سلامت جسم با تغذیه سالم و استفاده کافی از میوه و سبزیجات، و برنامه‌ریزی کوتاه مدت ۲۴ ساعته، می‌تواند به بازیابی تعادل روانی کمک کند.

 

دکتر اکبری همچنین بر اهمیت فاصله‌گرفتن از فاجعه‌سازی ذهنی تأکید کرد و هنگامی که اخبار منفی زیادی می‌شنویم، ذهن به سمت بدترین سناریوها گرایش پیدا می‌کند. در این شرایط، باید با خود واقع‌بینانه گفتگو کنیم؛ بپرسیم چه چیزی در زندگی من واقعاً تهدید شده است؟ چه امکاناتی دارم که می‌توانم از آن‌ها به عنوان فرصت استفاده کنم؟ اگر دوستم در این وضعیت بود، چه حرف امیدبخش و آرامش‌بخشی به او می‌زدم؟"

 

وی حفظ روابط بین فردی را عاملی کلیدی در کاهش احساس ناامنی دانست و گفت: گفتگو با افراد مورد اعتماد، انجام فعالیت‌های مشترک ساده مانند پیاده‌روی یا صرف چای، می‌تواند به طرز چشمگیری احساس انزوا و ناامنی را کاهش دهد..

 

دکتر اکبری به مفهوم معنابخشی به زندگی، ایمان و امید واقع‌بینانه اشاره کرد،  پرسیدن این سؤال که 'چرا دارم ادامه می‌دهم؟' یا 'چه چیزی در زندگی من آنقدر ارزشمند است که باید برایش تلاش کنم؟' به انسان انگیزه می‌بخشد، شکرگزاری روزانه برای داشته‌ها و انجام عبادات نیز، به‌خصوص در افراد با رویکرد مذهبی، نقش بسزایی در آرامش درونی و بهبود سلامت روان دارد.

 

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی در پایان گفت: هرچند این راهکارها می‌توانند بسیار یاری‌گر باشند، اما در صورتی که فردی همچنان با اضطراب شدید، احساس خطر مداوم، اختلال در تمرکز یا خواب دست و پنجه نرم می‌کند، مراجعه به متخصصان سلامت روان، اولین و اطمینان‌بخش‌ترین اقدام خواهد بود.

پایان پیام/